DEPENDENCJE

DEPENDENCJE
  • 25.09.2022 - Aktualności
  • DEPENDENCJE
  • Dzieła z kolekcji Dolnośląskiego Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych
    13.10–14.11.2022

Artystki i artyści: Gil Delindro / Sławomir Czajkowski (ZBK/ZBIOK) / Kasia KmitaMarzena Krzemińska-Baluch / Daniel Kotowski / Tomasz OpaniaWojciech Pukocz / Ala Savashevich / Grzegorz Sztwiertnia


Kuratorka: Daniela Tagowska

Otwarcie: 13.10.2022 r. (czwartek), godz. 18.00
Miejsce: Muzeum Współczesne Wrocław, pl. Strzegomski 2a, Wrocław, p. 0

 

Wystawa Dependencje prezentuje wybrane dzieła ze zbiorów Dolnośląskiego Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych, zachowując formułę zestawiania najnowszych nabytków z pracami wchodzącymi w skład kolekcji budowanej od 2004 roku. Podobnie jak dwie poprzednie doroczne wystawy DTZSP, Dependencje w wyraźny sposób odnoszą się do biopolityki rozumianej jako specyficzna relacja nauk politycznych, filozoficznych, prawnych, ekonomicznych i ekologicznych. Istotną perspektywę badawczą, obok aktualnych wydarzeń pogłębiających globalny kryzys, stanowi pytanie o rolę i celowość aktu twórczego i kultury per se

O ile lata 2020 i 2021, zwane ZOZO i ZOZI, niczym złowroga, apokaliptyczna para Gog i Magog, mijały pod znakiem pandemii i widma katastrofy klimatycznej, o tyle rok 2022 boleśnie obnażył mechanizmy biopolityczne. U wielu narosło poczucie bezradności, biernego buntu wobec zawziętego szachu, w którym trzymają się główne siły rządzące światem.

Dependencje to kuratorska propozycja odczytu wystawy prezentującej dzieła dziewięciorga artystów poprzez pryzmat zaprzeczenia niezależności (independence) – przynależnej przecież twórcom jako pewien warunek sine qua non działalności twórczej i kulturalnej. Hasło wystawy przyjmuje formę liczby mnogiej, aby wskazać na nieskończoną ilość zależności i uwikłań wiążących współczesną rzeczywistość, kulturę, artystów, humanistów i każdego, kto – świadom własnej naiwności – chciałby widzieć świat jako miejsce pozbawione wojen, rozwarstwień i widma biokatastrofy.

Termin „dependencja”, wywodzący się od łacińskiego dependare (‘być rządzonym przez kogoś’, ‘zależeć od kogoś’), historycznie i współcześnie stanowi synonim określenia „terytorium zależne”, rozumianego jako specyficzna forma zależności kolonialnej lub specyficzny status danego obszaru geograficznego będącego formalnie integralną częścią jakiegoś państwa. Teoria dependencji opisuje, jak kraje rozwinięte bogacą się na przepływie towarów i usług z państw biedniejszych. Z kolei modny w naukach społecznych termin „zależność od ścieżki” (path dependence) wyjaśnia trwałość zjawisk, wzorców i zachowań ukształtowanych na etapie formowania się państwa czy też danej społeczności, a nawet rodziny. Opuszczenie raz obranej ścieżki wiązałoby się ze zbyt dużymi kosztami.

Obecny w przestrzeni wystawy wielogłos dotyczy uwikłań i wypływającej z nich bezradności, a raczej wahania w odpowiedzi na pytanie, czy jest coś, co możemy uczynić, by realnie wpłynąć na kształt lokalnej i globalnej rzeczywistości. Otwarta pozostaje również kwestia zaangażowania: czy odwrócenie się od problemu staje się choć wątłą formą niezależności, czy też odwrotnie – jeszcze głębszym uwikłaniem, autoekskluzją.

Prawo głosu i samostanowienia jednostki, znaczenie mowy samej w sobie, problem wykluczeń wyraźnie wyznacza warstwa dźwiękowa wystawy płynąca z instalacji wideo Daniela Kotowskiego zatytułowanej Człowiek, który nie posługuje się mową, nie jest człowiekiem. Dźwięki wypowiadane przez osobę niesłyszącą i tytuł pracy przywołują skojarzenie z błędnym nazewnictwem określającym nieposługujących się mową jako głuchoniemych, co jest nieprawdziwym, wykluczającym założeniem w obliczu faktu, iż głusi używają języków migowych. Odbieranie człowiekowi prawa do głosu i mowy w obronie własnej niezależności, terytorium czy osobistych granic stanowi najokrutniejszą odmianę zależności, wciąż dotykającą miliardy istnień ludzkich i ekosystemów.

 

Prace:

1/ Sławomir Czajkowski (pseud. ZBK/ZBIOK), „Life ain't a bag of sweets”, 2009

2/ Sławomir Czajkowski (pseud. ZBK/ZBIOK), „Antifa”, 2009

3/ Gil Delindro, „Rhone”, 2019

4/ Katarzyna Kmita, „Ćwiczenia z wyobraźni. Wizja terenowa”, „Ćwiczenie 1” z cyklu „Ćwiczenia z wyobraźni”, 2021

5/ Daniel Kotowski, „Człowiek, który nie posługuje się mową, nie jest człowiekiem”, 2020

6/ Marzena Krzemińska – Baluch, „Harbour”, 2014

7/ Tomasz Opania, „Kocham nie kocham”, 2004

8/ Wojciech Pukocz, „Bez tytułu”, 2014

9/ Wojciech Pukocz, „Trofeum Drugie”, 2014

10/ Ala Savashevich, „Oddam ramkę na zdjęcie”, 2020

11/ Grzegorz Sztwiertnia, „Tarczyce / Targoids”, 2016

 

Zadanie publiczne pn. PROMOCJA KULTURY WROCŁAWIA POPRZEZ KONTYNUACJĘ TWORZENIA REGIONALNEJ KOLEKCJI SZTUKI WSPÓŁCZESNEJ WE WROCŁAWIU W 2022 ROKU jest dofinansowane ze środków otrzymanych od Gminy Wrocław

Zakup dzieł sztuki do kolekcji DTZSP dofinansowano ze środków Gminy Wrocław i Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego

Powiązane

SZTUKA SZUKA IQ. ARTYŚCI WROCŁAWIA
Debaty Habeas Lounge